goharmkhitaryan

1. Լրացրո՛ւ ներկված վանդակները.

140։ 7=20 x 8=160 : 4=40 X 9=36 : 6=6

140

2. Հաշվի՛ր արտահայտության արժեքը.

280 : (42 :6) x 5 =7×5=35 280։35=8

*3. Լրացրո՛ւ աղյուսակը.

Ապրանքի անվանումը 1 հատի արժեքը 2 հատի արժեքը 3 հատի արժեքը

գնդակ 60 դրամ 120 դր 180դր

ցատկապարան 80 դր 160 դրամ 240դր

օղակ 90 դր 180 դր 270 դրամ

4. Թվերը գրի՛ր թվանշաններով.

ա) հազար երկու հարյուր տասնչորս 1214

բ) յոթ հազար ութսունութ 7088

գ) չորս հազար հինգ հարյուր քառասունվեց 4546

դ) հինգ հազար վեց հարյուր տասնմեկ 5611

5. Կարգային գումարելիների գումարը ներկայացրո՛ւ թվի տեսքով.

3000 + 200 + 50 + 7 =3257

4000 + 700 + 20 + 9 =4729

1000 + 500 + 80 + 3 =1583

9000 + 100 + 40 + 6 =9146

Ժամանակով մի աղքատ մարդ է լինում, անունը Փանոս։ Ինքը մի բարի մարդ է լինում, բայց ինչ գործ որ բռնում է՝ ձախ է գնում։ Դրա համար էլ անունը դնում են Ձախորդ Փանոս։ Ունեցած-չունեցածը մի լուծ եզն է լինում, մի սել ու մի կացին։ Մի օր եզները սելում լծում է, կացինը առնում գնում անտառը փետի։ Անտառում էս Փանոսը միտք է անում, թե՝ մի բան որ ծառը կտրելուց ետը մին էլ նեղություն պետք է քաշեմ՝ ահագին գերանը գետնից բարձրացնեմ գցեմ սելի մեջը, ավելի լավ է՝ հենց սելը լծած բերեմ ծառի տակին կանգնեցնեմ, որ ծառը կտրեմ թե չէ, ընկնի մեջը։
Ասածն արած է։
Եզներով սելը բերում է մի մեծ ծառի ներքև կանգնեցնում, ինքը անցնում է վերի կողմը, կացինը քաշում՝ թրխկ, հա թրխկ։ Շատ է քաշում թե քիչ, էդ էլ ինքը կիմանա, ծառը ճռճռալով գալիս է զարկում, տակովն անում սելը ջարդում, եզներն էլ հետը։ Փանոսը մնում է ապշած կանգնած։ Ի՞նչ պետք է անի։ Կացինը վերցնում է ու ծոծրակը քորելով ճամփա է ընկնում դեպի տուն։
Ճամփին մի լճի ափով անց կենալիս է լինում։ Տեսնում է մեջը վայրի բադեր են լողում։ Ասում է՝ գլուխը քարը, չեղավ չեղավ, արի գոնե մի բադ սպանեմ, տանեմ տամ կնկանս։ Ասում է ու կացինը պտտում, շպրտում դեպի բադերը, որ մինն սպանի, բադերը ճղճղալով ցրվում են, փախչում են, որը եղեգնուտն է մտնում, որը թռչում գնում, կացինն էլ ընկնում է լճի խոր տեղը, տակն անում, կորչում։ Փանոսը մնում է լճի ափին կանգնած միտք անելիս։ Ի՞նչ անի, ի՞նչ չանի։ Շորերը հանում է դնում լճի ափին, ինքը մտնում մեջը, որ կացինը հանի։ Գնում է, գնում, քանի առաջ է գնում, ջուրն էնքան խորանում է, տեսնում է կարող է խեղդվել, ետ է դառնում, դուրս գալի։
Դու մի՛ ասիլ՝ Փանոսը որ լիճն է մտնում ու խորը գնում, էդ ժամանակ լճափով մի անցկենող է լինում, տեսնում է էստեղ թափած շորեր կան, եղեգնուտի մեջ խորը գնացած Փանոսին էլ չի նկատում, էս շորերը հավաքում է, առնում գնում։
Փանոսը լճից դուրս է գալի, տեսնում շոր չկա։ Մնում է տկլոր կանգնած։
Միտք է անում. «Ի՜նչ անեմ, տեր աստված, էսպես տկլոր ո՜ւր գնամ»։
Սպասում է մինչև մութն ընկնի։ Մթան հետ վեր է կենում գնում գյուղը։ Որ գյուղին մոտենում է, ասում է՝ էսպես տկլոր որ գնամ մեր տունը, տանըցիք ի՞նչ կասեն։ Արի գնամ ախպորիցս շոր առնեմ հագնեմ՝ էնպես գնամ կնկանս մոտ։
Ճամփեն ծռում է դեպի ախպոր տունը։
Դո´ւ. մի ասիլ՝ էդ գիշեր էլ ախպոր մոտ մեծարք կա, քեֆի էլ էն տաք ժամանակն է։ Դուռը ծերպ է անում, տեսնի ով կա, ով չկա, հյուրերից մինը կարծում է, թե շունն է, ձեռի կրծած ոսկորը շպրտում է դեպի դուռը, ոսկորը դիպչում է աչքին, աչքը հանում։
Փանոսը ցավից վայ՜վայ անելով ետ է դառնում, շներն էս ձենի վրա վեր են կենում, տեսնում են, օհո՛, մթնումը հրես մի տկլոր օքմին, ու չորս կողմից վրա են տալիս։ Շների հաչոցի վրա մարդիկ դուրս են թափվում, տեսնում են՝ մի տկլոր մարդ փախած գնում է, շները ետևից։ Առանց երկար ու բարակ մտածելու վճռում են, որ կա թե չկա սա սատանա է։
Բավական տեղ ղըչըղու տալով, հայհոյելով, հարայ-հրոցով ընկնում են ետևից, հալածում, տանում գցում անտառները։
Շներն էլ ետևիցը մի ճուռը պոկում են, ու էսպես տկլոր, աչքը հանած, կաղին տալով՝ խեղճ Փանոսը գնում է կորչում։
Մյուս օրը գյուղում տարածվում է, թե հապա չեք ասիլ՝ «Փանոսը կորել է։ Գնացել է անտառը փետի ու ետ չի եկել»։ Գեղահավան հավաքվում են գնում, գնում են անտառը ման գալի, սելն ու եզները գտնում են ծառի տակին ջարդված, ինքը չկա։
Դես Փանոս, դեն Փանոս. հարց ու փորձով հագուստն էլ գտնում են մեկի մոտ։
— Ա՛յ մարդ, էս հագուստը ո՞րտեղից է ընկել քեզ մոտ։
— Թե՝ ախպեր, էս հագուստը էսպես մի լճի ափին վեր ածած էր, հավաքեցի բերի։
Գնում են լճի չորս կողմը պտտում, կանչում՝ «Փանո՜ս, Փանո՜ս», Փանոսը չկա։
Վճռում են որ Փանոսը խեղդվել է։
Գալիս են ժամ ու պատարագ են անում, քելեխը տալիս։ Կնիկն էլ մի քիչ սուգ է անում, Փանոսին գովում, ափսոսում, հետո մի ուրիշ մարդ է ուզում, հետը պսակվում գնում։

Մի լուծ եզ – սայլին կամ գութանին լծելու 2 եզ
Տակով անել – տակը գցել, վրան ուլ գալ, ծածկել
Մեծարք – քե, ուրախություն, մեծարանք
Օքմին – մարդ
տակն անել – այստեղ՝ ինչ-որ բանի (ջրի) տակն անցնել, սուզվել
դուռը ծերպ անել – դուռը մի քիչ բացել
եղեգնուտ – եղեգով պատված տեղ
վեր ածած – թափված
գեղահավան – ամբողջ գյուղով
ղըչրղու – աղմուկ-աղաղակ

Հարցեր և առաջադրանքներ

1.Փորձի՛ր բացատրել:

գործը ձախ գնալ- ձախողվել
միտք անել- մտածել
ձենի վրա վեր են կենում- վեր թռնել
տակն անել- վախենալ
ճամփան ծռել- ճամփից շեղվել
քեֆի տաք ժամանակն է- քեֆի թեժ ժամանակ
վրա տալ- հարձակվել
մթան հետ- մութն ընկնելուն պես
գլուխը քարը- կարևոր չէ, ոչինչ
դես Փանոս, դեն Փանոս—-այստեղ , այնտեղ Փանոս

Պատմի՛ր Փանոսի որսորդության մասին: Ձախորդ Փանոսը վատ որսորդ էր, անուշադիր։ Նա չգիտեր, որ բադերին հրացանով են խփում, փոխարենը կացինը գցեց ջուրը ։ Համ կացինը կորցրեց համ բադերը ճղճղալով փախան։
3. Տեքստում այս նախադասությունները գտի՛ր և ավարտի՛ր:
Ինքը մի բարի մարդ է լինումբայց ինչ գործ որ բռնում է՝ ձախ է գնում։
Շատ է քաշում թե քիչ, էդ էլ ինքը կիմանա, ծառը ճռճռալով գալիս է զարկում, տակովն անում սելը ջարդում, եզներն էլ հետը։
Ասում է՝ գլուխը քարը, չեղավ չեղավ, արի գոնե մի բադ սպանեմ, տանեմ տամ կնկանս։
Դու մի ասիլ՝ էդ գիշեր էլ ախպոր մոտ մեծարք կա, քեֆի էլ էն տաք ժամանակն է։
Ձախորդ Փանոսին նամակ գրի՛ր: Բարև սիրելի Ձախորդ Փանոս ։ Ո՞նց ես։ Գիտես մենք բոլորս քեզ էինք ման գալիս ։ Քո կնիկը ամուսնացավ ուրիշի հետ ։ Հետ վերադարձիր և մի քիչ խելքդ գլուխդ հավաքիր և այդ ժամանակ քո գործերը կհաջողվեն։
Հեքիաթը Փանոսի անունից համառոտ պատմի՛ր:
—

Գնացի ծառ կտրելու։ Եզներիս կանգնացրեցի ծառի տակ։ Ես ինչ իմանայի որ ծառը կընկնի հենց եզներիս վրա։ հետո որոշեցի գնամ տուն ։ Ճանապարհին լճում վայրի բադեր տեսա, որոշեցի մի հատբռնեմ տանեմ կնոջ ս տամ։ Ախր ես ինչ իմանայի , որ բադերին կացինով չեն բռնում։ Մինչև մտա կացինիս հետևից շորերս մեկը գողացավ տարավ։ Մնացի տկլոր։ Գիշեերը ասեցի գնամ ախպորս տուն։ Դրանք էլ նտածեցին շուն եմ տվեցին աչքիս թայը հանեցին։ Հիմա էլ գնացել եմ հեռու շատ հեռու ։Էլ հետ չեմ գա։